Relaties & seksualiteit
Verliefd, in de war of gekwetst? Heb je vragen over seks, grenzen, je lichaam of geaardheid? Bij het JAC mag je alles zeggen. We luisteren zonder oordeel en zoeken samen wat goed voelt voor jou.
Zorg dragen voor elkaar is heel belangrijk in een relatie. Jij kan zelf ook groeien door zorg te dragen voor iemand anders. Dat geeft zin en betekenis aan je leven. Maar het is wel nodig dat:
- De ander jouw zorgen aanvaardt en jou daar erkenning voor geeft: “Bedankt voor wat je voor me doet, het betekent veel voor me.”
- Het niet teveel of te zwaar wordt.
Anders dreig je zelf in de problemen te komen. Daar heb jij niets aan en je lief ook niet.
Zoek in dat geval een volwassene die:
- jou en je lief helpt met de problemen.
- die jou ook steunt en die samen met jou kan zoeken hoe jij voor je lief kan zorgen zonder dat het teveel wordt.
Heb je aan je lief beloofd om er met niemand over te praten? Licht je lief dan wel in dat je je belofte gaat breken, maar alleen in hun belang. Zoek eventueel samen uit welke volwassene je lief het meest ziet zitten. Dat kan iemand uit jullie netwerk zijn, maar je kan ook anoniem terecht bij een hulpverlener, zoals bij het JAC.
Weigert je lief alle hulp, of aanvaardt die wél hulp maar blijft het te zwaar voor jou? Weet dan dat je geen slecht mens bent als je de relatie beëindigt.
Bron: watwat.be
Wat is een toxische relatie?
- In een toxische relatie zijn jij en je lief niet gelijk.
- Er is controle, druk en manipulatie doorheen de hele relatie.
- Je voelt dat je jezelf niet kan zijn.
- Je durft niet te vertellen hoe jij je voelt, uit schrik voor hun reactie.
Het is niet altijd makkelijk om een toxische relatie te herkennen.
In het begin van een relatie is alles vaak heel leuk. De eerste signalen dat je in een ongezonde relatie zit, komen vaak pas later.
Wat zijn de eerste signalen van een ongezonde relatie?
Elke relatie is anders. De signalen van een toxische relatie zijn dus ook anders, maar er zijn enkele belangrijke dingen waar je op kan letten:
- Je gsm checken zonder je toestemming.
- Goed om te weten: niemand mag zomaar jouw berichten lezen zonder jouw toestemming.
- Je continu neerhalen, ook als er anderen bij zijn.
- Ervoor zorgen dat je geen tijd met je vrienden kan of wil doorbrengen.
- Extreme jaloezie.
- Hun controle verliezen als ze bij jou zijn, zoals opeens een woede-uitbarsting krijgen door iets kleins.
- Agressief zijn naar anderen of naar voorwerpen toe.
- Controlerend gedrag, zoals beslissen of je iets mag doen met je vrienden of beslissen wat je mag dragen.
- Aandringen om seks te hebben als je dit niet wil.
- Aandringen om te drinken of om drugs te nemen als je dit niet wil.
Herken je signalen in je relatie of die van iemand die je kent?
Als zoiets 1 keer gebeurt, betekent dat nog niet dat het een toxische relatie is. Maar gebeurt het vaker? Dan zit er iets niet juist.
Wat zijn de gevolgen?
Een toxische relatie bouwt op.
Het begint met een kwetsende opmerking of met jaloezie, maar uiteindelijk krijg je continu beledigingen, manipulatie en gemene opmerkingen, waardoor je snel aan jezelf begint te twijfelen.
In een toxische relatie kan er ook fysiek geweld zijn.
Meestal is de schade vooral emotioneel:
- Je wordt onzeker en krijgt angstgevoelens.
- Beetje bij beetje valt je zelfvertrouwen weg.
- In de ergste gevallen leidt dit tot depressie, angststoornissen of andere mentale gezondheidsproblemen.
Emotionele schade is minder zichtbaar en dat maakt het extra moeilijk om erover te praten.
Wat kan ik doen in mijn eigen relatie?
Vertrouw op je eigen buikgevoel, dat zegt veel over de situatie.
Voel jij je ongemakkelijk of zit je niet goed in je vel door de opmerkingen van je lief? Dan zijn dat de eerste signalen dat er iets niet juist zit. Luister naar jezelf.
Probeer het gedrag van je lief niet onmiddellijk goed te praten in je hoofd, maar praat er samen over.
Leg uit hoe jij je voelt en stel je eigen grenzen duidelijk op: welk gedrag vind je niet oké en wat heeft je gekwetst?
Respect hebben voor elkaar is een basiswaarde voor een gezonde relatie. Heeft jouw lief geen respect voor jouw grenzen en gevoelens? Dan heeft je lief geen respect voor jou.
Wat als ik er niet over durf te praten met mijn lief?
Bel, chat of mail met 1712. Daar kan je gratis en anoniem je verhaal vertellen aan professionele medewerkers. Je bent niet verplicht om iets te doen, je kan ook gewoon je verhaal delen.
Wat als ik dit zie in de relatie van een vriend(in)?
Zie: Een vriend(in) zit in een toxische relatie, hoe kan ik helpen? Daar vind je ook tips voor hoe je erover kan praten met die persoon.
Bron: watwat.be
Samen naar een evenwicht zoeken
Mensen verschillen in hoeveel aandacht ze willen geven aan en krijgen van hun lief. Het is dus normaal dat koppels op zoek moeten naar een goed evenwicht in hun relatie: hoeveel aandacht hebben jullie elk nodig? Het goede nieuws is dat je hieraan kan werken.
Kijk naar jezelf en je partner
Misschien hadden jij of je lief vroeger een slechte ervaring, in een andere belangrijke relatie? Is een van jullie daardoor ‘vermijdend’ of net heel verstikkend geworden?
Soms is het gewoon hoe jij in elkaar zit. Misschien is een van je ouders ook zo?
Het kan in ieder geval de moeite zijn om uit te zoeken wat dit betekent voor jullie relatie. Eventueel met een therapeut.
Praat erover met elkaar
Vertel wat jij voelt en nodig hebt, en luister ook open naar de ander. Blijf zo dicht mogelijk bij je eigen ervaring en gevoelens, zonder te oordelen over die van je partner.
Kregen jullie elk genoeg tijd om te vertellen? Dan kan je samen op zoek naar oplossingen.
Hoe je hierover een goed gesprek voert, lees je hier.
Je relatie verbreken
Verbetert de situatie niet? Zijn de verschillen tussen jullie op dit vlak te groot? Soms is het beter de relatie te stoppen.
We raden ook aan dat je jouw relatie verbreekt wanneer je partner jouw grenzen ernstig overschrijdt door jaloers, controlerend of claimend gedrag.
Bron: watwat.be
Nudes versturen kan leuk zijn. Je bent zeker niet de enige die eens een intieme foto of video van zichzelf verstuurt naar iemand anders.
Maar het is niet normaal als iemand jouw naaktfoto of naaktvideo doorstuurt of verspreidt. Nudes doorsturen is zelfs strafbaar.
Praat erover met iemand die je vertrouwt
Is er een nude van jou gelekt? Dan voel je je misschien beschaamd of ben je in paniek.
Blijf niet met je gevoelens zitten, maar praat erover met iemand die je vertrouwt. Zo ben je niet meer alleen in de situatie.
Praat bijvoorbeeld met je lief, een leerkracht, buur, sportcoach of aanspreekpunt integriteit (API) in je jeugdvereniging.
Praat je liever met iemand die je niet kent? Chat met Awel of CyberSquad. Dat is gratis en kan anoniem. Deze personen kunnen je helpen om de situatie beter in te schatten en samen met jou de volgende stappen te bekijken. Geen zorgen, ze doen niks als jij dat niet wil.
Contacteer de verspreider
Weet je of denk je te weten wie je nude doorstuurde? Neem er dan contact mee op. Leg die persoon uit dat naaktfoto’s of naaktvideo’s verspreiden zonder jouw toestemming strafbaar is. Vraag hen om er onmiddellijk mee te stoppen.
Doe hetzelfde met de andere mensen waarvan je weet dat ze jouw beelden verder hebben doorgestuurd. Ook dat is strafbaar.
De verspreiders confronteren is niet gemakkelijk. Je denkt misschien dat het jouw eigen schuld is: “ik had de foto maar niet moeten sturen.”
Maar de schuld ligt bij hen, niet bij jou. Naaktfoto’s van jezelf sturen is niet strafbaar. Ze van iemand anders doorsturen, is wel strafbaar. Je mag hen dus gerust op hun schuld wijzen.
Durf je het gesprek niet zelf aan te gaan? Vraag hulp van iemand die je vertrouwt.
Haal je naaktfoto’s of naaktvideo’s offline
Kom je jouw nudes tegen op het internet, bijvoorbeeld op sociale media? Dan kan je dit melden en worden ze verwijderd. Vergeet niet om screenshots te nemen voor je dit meldt. Die screenshots kunnen van pas komen moest je ooit een klacht willen indienen.
Weet je niet hoe je dit moet aanpakken? Het Instituut voor de Gelijkheid van Vrouwen en Mannen legt je uit hoe je op elk social-media-kanaal je foto’s laat verwijderen (pdf, 0.5 MB)
Controleer je privacy-instellingen
Is je naaktfoto of -video verspreid? Dan zoeken sommige mensen misschien ook andere beelden van je op. Heb je dit liever niet? Dan kan je altijd de privacy-instellingen van je profiel aanpassen. Zo zorg je ervoor dat enkel vrienden jouw foto’s kunnen zien.
Krijg je ongepaste of ongewenste reacties of berichten van anderen? In je privacy-instellingen kan je ook veranderen wie op je posts kan reageren en wie jou berichten mag sturen.
Denk na of je klacht wil indienen
Naaktfoto’s of naaktvideo’s verspreiden is strafbaar. Gebeurde dit met jouw nudes? Dan kan je klacht indienen tegen de verspreider.
Een klacht indienen doe je bij de politie. Doe je dit liever niet alleen? Dan kan je iemand die je vertrouwt of Child Focus vragen om je te begeleiden.
Dien je liever geen klacht in omdat je je hier niet comfortabel bij voelt? Dat is helemaal oké.
Probeer wel screenshots te maken of ander bewijsmateriaal te verzamelen. Dat kan van pas komen als je later toch beslist om klacht in te dienen.
Stuur ik dan best nooit meer nudes van mezelf?
Dat kies jij helemaal zelf.
Want nudes delen met iemand die je vertrouwt, kan heel leuk zijn. Maar het is ook helemaal oké als jij liever geen naaktfoto’s meer wil sturen. Je moet doen waar jij je goed bij voelt.
Hier vind je tips om veilig naaktfoto’s of naaktvideo’s te maken en te sturen.
Bron: watwat.be
Een naaktfoto of video sturen is niet strafbaar als jullie 16 of ouder zijn en je dat alle twee willen. Op een veilig manier nudes sturen doe je zo!
Wanneer ben ik wel strafbaar?
Een naaktfoto’s sturen naar iemand die dat niet wil is wel strafbaar. Denk bijvoorbeeld aan ongevraagde dickpics.
Ook naaktfoto’s van iemand anders doorsturen mag niet.
Verspreidde iemand jouw nude? Lees hier wat je kan doen.
Wat kan ik doen als ik ongevraagd naaktfoto’s krijg?
Krijg je een dickpic of een andere ongewenste foto of video?
- Zeg dan tegen die persoon dat je dit niet oké vindt.
- Je kunt het account ook blokkeren, zodat je geen berichten meer van die persoon ontvangt. De ander krijgt hiervan geen melding en weet dus niet dat jij diegene blokkeert.
Voel je je ongemakkelijk of schaam je je na het ontvangen van zo’n bericht? Praat erover met iemand die je vertrouwt zoals je ouders, een leerkracht, sportcoach of aanspreekpersoon integriteit (API) in je jeugdvereniging.
Bron: watwat.be
Maakte jij of iemand die je kent seksueel grensoverschrijdend gedrag of seksueel misbruik mee? Je kan hulp krijgen en aangifte doen.
Maar misschien durf of wil je dat niet of nog niet? Je bent niet alleen. Veel jongeren twijfelen, omdat ze:
- De persoon kennen
- Twijfelen of het hun eigen schuld is
- Zich alleen voelen
“Ik ken de persoon”
Dit gebeurt heel vaak: in 80% van de gevallen gebeurt grensoverschrijdend gedrag door iemand die je kent.
Maar niemand mag over jouw grenzen gaan, ook niet iemand die je kent. Het is wel vaak moeilijker als het gebeurt door iemand die je kent.
Want dan durf je het misschien niet ‘grensoverschrijdend’ noemen. Of het voelt alsof je die persoon verraadt.
Het is extra moeilijk als er ook een verschil in macht is, bijvoorbeeld als het gebeurt door:
- ouder
- zorgverlener
- leiding
- werkgever
- …
Maar je bent die persoon niets verschuldigd: als die over jouw grenzen gaat, is dat niet oké.
Lees het verhaal van Nora (20): “Plots begon mijn neef mij te kussen”
“Is het niet ook mijn schuld?”
Nee, het is nooit jouw schuld. Ook niet als je:
- een kort rokje aan had
- eerst vriendelijk was
- …
‘Self-blaming’ is een normale reactie van onze hersenen. Zo proberen we weer controle te krijgen over wat gebeurd is: “Had ik maar x of y gedaan, dan was het misschien niet gebeurd.”
Maar het klopt niet en het maakt de stap naar de politie moeilijker.
Je kreeg misschien ook al reacties die de schuld bij jou leggen, zoals:
- “Wie fietst nu in het donker alleen door dat park?”
- “Mij zou het nooit overkomen, ik had hem al lang een mep verkocht.”
Maar in het donker fietsen is geen misdrijf. Iemand seksueel misbruiken wel.
En je hebt geen controle over hoe je lichaam reageert in zo’n situatie.
Dus negeer dat soort reacties, hoe moeilijk dat ook is. Het is niet jouw schuld.
“Ik voel mij zo alleen”
Jongeren die seksueel grensoverschrijdend gedrag meemaken, voelen zich vaak alleen.
Lees het verhaal van Lore (23): zij heeft zich ook lang eenzaam gevoeld
Maar je staat er nooit alleen voor. Zie: Met wie praat ik over mijn gevoelens?
Of ga naar een organisatie waarbij je tot rust kan komen en hulp zoeken:
- Ga naar een Zorgcentrum na Seksueel Geweld
- Chat met Nupraatikerover
Bron: watwat.be
Vragen over je lichaam, soa’s of zwangerschap? Ga naar de huisarts.
- Heb je vragen over je penis, je vagina of over seks?
- Wil je advies over anticonceptie?
- Of wil je een zwangerschapstest of soa-test?
Je huisarts kan je helpen.
Vertel aan je ouders dat je naar een arts gaat, ook al is het soms niet gemakkelijk om hierover te praten.
Kan je hier niet over praten met je ouders? Dan kan je ook alleen of samen met een vriend of vriendin of je lief naar een arts gaan. Dat is je recht.
Je hoeft niet bij je vaste huisarts te gaan, je kan ook naar een andere arts gaan. Een arts moet zich houden aan het beroepsgeheim: die mag niet doorvertellen waarover jullie praten. Ook niet aan je ouders.
Lees ook:
- Hoeveel kost een soa-test?
- Ben ik zwanger?
- Ik voel me niet thuis in mijn lichaam, wat nu?
- Ik wil naar een dokter. Komen mijn ouders dit te weten?
Praat erover met je ouders of voogd
Soms kunnen je ouders of voogd je ook geruststellen. Dat gesprek starten is niet altijd gemakkelijk. Lees onze tips om met je ouders te praten over moeilijke onderwerpen.
Je kan ook terecht bij professionele hulpverleners
Je kan ook je vraag stellen via CLBch@t: daar werken verpleegkundigen en dokters die kunnen antwoorden.
Zij hebben ook beroepsgeheim.
Bron: watwat.be
Het is heel normaal dat je verschillende emoties voelt. Zo ben je misschien bang, droevig, verward en blij tegelijk. Of misschien is de zwangerschap heel ongewenst en wil je zo snel mogelijk niet meer zwanger zijn.
Gun jezelf de tijd om na te denken, het is oké om nog niet meteen te weten wat je moet doen.
Wat zijn je opties?
- Zwangerschap houden & zelf voor het kind zorgen
- Zwangerschap houden & je laten helpen door pleegzorg
- Je kind kan dan af en toe of voor een langere periode naar een pleeggezin gaan. Zo kan je groeien in het ‘mama zijn’.
- Zwangerschap houden & je kind na de bevalling afstaan voor adoptie
- Zwangerschap afbreken met een abortus
Abortus in België
- Een abortus kan in België tot 12 weken (gerekend vanaf de bevruchting) of 14 weken (gerekend vanaf de eerste dag van je laatste maandstonden).
- Ben je langer zwanger? Dan kan je naar het buitenland. De meeste vrouwen gaan naar Nederland. Daar kan je terecht tot de 24ste week van de zwangerschap.
Ik twijfel …
Als je twijfelt, probeer dan samen met een vertrouwenspersoon alles op een rijtje te zetten.
Belangrijk is dat je praat met iemand die je je eigen beslissing laat nemen! Jij bent degene die moet leven met de keuze die je maakt, daarom moet je ze echt zélf maken.
Natuurlijk kan je rekening houden met de mening van anderen. Maar je hebt meer kans op problemen bij de verwerking als je gepusht wordt en niet zelf achter je keuze staat.
Een persoon die uitspraken doet als: “ik zou dit of dat doen” of “dat abortus zelfs maar in je opkomt”, is meestal niet de beste persoon om mee te praten.
Wie kan mij helpen?
Voor professionele hulp bij twijfels kan je terecht bij:
Natuurlijk kan je ook praten met deze mensen met beroepsgeheim:
- CLB
- Iemand van het JAC
- Overkop-huis
- Huisarts
- Gynaecoloog
- Vroedvrouw
Of met een leerlingbegeleider of leerkracht (die hebben geen beroepsgeheim).
Bron: watwat.be
Vind je niet meteen wat je zoekt?
Contacteer ons
Blijf niet met je vraag zitten en neem contact op met ons.
Contacteer het JAC